«Кадрлар бўлмаса, ускуналардан ҳеч қандай наф йўқ» – онкология мутахассиси

Ўзбекистон 16:40 / 02.03.2021 6019

Kun.uz ходимлари онкогематология соҳасидаги вазият билан танишиш мақсадида Республика ихтисослаштирилган гематология илмий-амалий марказида бўлишди. Марказда диагностика учун йўлга қўйилган шароитлар билан таништирган бўлим бошлиғи Қодиржон Бобоев Ўзбекистонда онкологияни даволаш дунё онкология хизматидан 25 йил орқада қолгани ҳақида айтиб ўтди.

«Россия бу борада Туркиядан 10 йил ортда қолганини расмий айтади. Биз эса 20-25 йил орқадамиз. Нега? Чет мамлакатларда онкологияни 1-босқичдаёқ аниқлашяпти. Биз 3-, 4- босқичлардагина аниқлай оламиз. Бу пайтга келиб аллақачон кеч бўлади. Беморни операция қиламиз, хурсанд бўламиз. Лекин ўлиб кетишини ўзимиз ҳам биламиз.

Бунда асосий сабаб ташхислашда. Хорижда ташхис вақтида қўйилгани боис беморнинг ҳам умри узаяди, ҳам кўплари тузалиб кетади», дейди у.

Бобоевнинг айтишича, онкогематологик касалликларни аниқлаш учун керакли шароит бўлса-да, кадрларни молиявий қўллаб-қувватлаш борасида қатор муаммолар очиқ қолмоқда. Бу эса мавжуд шароитдан самарали фойдаланишга тўсқинлик қилиши мумкин.

«Иммуногистохимик ташхислаш ускунаси марказимизга яқинда келган. Уни ишлата оладиган мутахассисларни тезда тайёрлаш керак. Бўлмаса, саратон ҳукм бўлиб қолаверади.

Мутахассисларни тайёрлаш учун вақт керак. Яқинда бир ходим 6 ой ўқиб келди. Аммо энди уни хусусий клиника олиб кетяпти. Чунки у бу ерда боласини боқа олмайди.

Илмий даражага эга бўлганлар 2 млн сўм, оддий ходимлар эса нари-бериси билан 1 млн сўм маош олади. 900 минг сўм ойликка ишлаётган доцент ходимимиз ҳам бор. Бу ердагиларнинг барчаси юқори малакали ходимлар. Янги келган шифокорнинг ойлик маоши навбатчилик билан қўшиб ҳисоблаганда 2 млн сўмга чиқиши мумкин. Ойда 10-11 кунни тўлиқ касалхонада ўтказиш керак, бу ерда оғир касаллар ётади, бу ҳам шифокорнинг қувватини олиб қўяди. Ваҳоланки, хорижда онкология соҳасида ишлайдиганларга алоҳида тариф белгиланган.

Гематология маркази бўлим бошлиғи Қодиржон Бобоев

Ускуналар бор, ёшларни ўргатяпмиз. Аммо масала сиёсатга бориб тақаляпти. Жаҳонда юқори технологиялар соҳасида 70-80 фоиз эркаклар ишлайди. Чунки бунда оғир меҳнат талаб қилинади. Бизда эса барчаси аёллар. Эркаклар бу ерга ишлашга келмайди, чунки молиявий рағбатлантириш мос эмас.

1 йилдан бери илмий лойиҳаларимиз тасдиқланмай келмоқда. Январ ойидан бери ходимлар ойлик олмасдан ишламоқда», деди Қодиржон Бобоев.

Бундан ташқари, замонавий ташхис натижаларини тўғри талқин қила олувчи шифокорлар танқислиги масаласи ҳам ҳал қилинмай қолмоқда.

«Ташхислар борасидаги муаммоларни ҳал қиляпмиз. Аммо натижаларни тўғри талқин қила оладиган шифокорлар кам. Тажрибали врачлар ҳам ташхис қоғозини «ўқий олмайди». Бунда уларнинг ўзи айбдор эмас. Улар ҳам ўзгаришни хоҳлайди. Бориб ўқиб келинг, деймиз, аммо уларнинг боласини ким боқади?», деб масала молиявий омилларга тақалишини таъкидлади бўлим бошлиғи.

Саодат Абдураҳмонова тайёрлади.
Тасвирчи: Муҳиддин Қурбонов

Кўпроқ янгиликлар