Шаҳрам Ғиёсов — Муроджон Аҳмадалиев: ютуқлар, қийинчиликлар, мақсадлар ва режалар ҳақида

Спорт 21:04 / 07.05.2018 21752

Профессионал боксда фаолиятини бошлаган ўзбекистонлик икки боксчи Шаҳрам Ғиёсов ва Муроджон Аҳмадалиев яқинда иккинчи жангини ўтказишди ва иккала боксчи ҳам ғалабани қўлга киритишди.

Спортчилар Тошкентга қайтиб келгач, KUN.UZ‘га эксклюзив интервью беришди. Боксчилар профессионал боксдаги фаолияти, ўтмишдаги қийинчиликлар, олдига қўйган мақсадлари ва режалари ҳақида батафсил гапириб берди.

Youtube.com'да кўриш

Mover.uz'да кўриш

— Ҳаваскор бокс ва профессионал бокс ўртасида қандай фарқни кўрдингиз? 

Шаҳрам Ғиёсов: —Ҳаваскор боксдан профессионал боксга ўтиш анча қийин деса ҳам бўлаверади. 12-13 йил давомида бокс билан шуғулланиб, турли мусобақалар — Осиё, Жаҳон чемпионати, Олимпиада ўйинларидаги иштирокимиз орқали профи-боксга жуда осон мослашиб кетамиз деб ўйлагандик. Лекин хато ўйлаган эканмиз. Чунки профессионал бокс бу бутунлай бошқа дунё экан. Чунки бу ерда сен 3 раунд уришиб, бирданига очколарни кута олмайсан. Бу ерда камида 6, кейинчалик 8 ва 10 раунд, чемпионлик учун 12 раундгача жанг қилишингга тўғри келади. Машғулотларда ҳам жуда катта фарқ бор. 

Ҳозирда АҚШдаги мураббийимиз асли мексикалик Жоэл Диас жуда кўплаб чемпионларни етиштириб чиқарган. У ерда эрталабдан-кечгача машғулотлар ўтказамиз. Ҳаваскор боксда бир кунда 3 соат шуғулланган бўлсак, у ерда 6-7 соатлаб тинимсиз машғулотлар олиб борилади. Энг қийин тайёргарлик жараёнлари бу спарринг жангларида бўлади. Унда 10-12 раундлаб жанг қиламиз. АҚШда спарринг жанглари бу машғулотларнинг чигалёзди, яъни бошланиш пайтини билдиради. Ҳаваскор боксда биз машғулотларни спарринг жанглар билан тугатсак, у ерда машғулотлар айнан 10-12 раундлик жанглар билан бошланиб кейин, машқлар бошланади. Профессионал бокс менга нимани ўргатди деб сўрашса, биринчи навбатда чидамлиликни ўргатди, деган бўлардим.

Муроджон Аҳмадалиев: — Профессионал боксга ўтиш менга у қадар қийинчилик туғдиргани йўқ. Тўғри ўзига яраша қийинчиликлари бор эди, аммо мен янги йўналишга тайёр бўлиб боргандим. Албатта машғулотларда катта фарқ бор. Шаҳрам айтганидек улар ўзгача ва жуда узоқ бўлади. Жангларга чиқиш қийин эмас, айнан машғулотлар жуда мураккаб бўлади. Чунки жангда айнан машғулотларда ишланган, ўзингиз бажариб кўрган ишларни бажарасиз. Машғулотлардаги қийинчиликлар сабаб, жангда осон бўлади.

Насиб бўлса, профессионал боксда ҳам Ўзбекистон деса, бутун дунё билиши учун ҳаракат қиламиз.

— Яна бир қийинчилик туғдириши мумкин бўлган жиҳат бу янги жойга мослашиш эди. Адаптацияда қийналмадингизми?

Шаҳрам Ғиёсов: —Адаптация қийин кечди албатта. Ўзбекистондан биринчи бўлиб Нью-Йоркка учиб бордим. Аввалига бир неча таклифлар бўлишига қарамасдан, уларга розилик бермасдан ўзим барчасини бориб кўришни истадим. Ҳақиқий профессионал бокс дунёсини, промоутерлик дунёсини ўз кўзим билан кўришни истадим. Улар боксни бизнес деб қарашади. Айнан шуларни ҳаммасини кўриш учун, Васил Ломаченкони жангини томоша қилиш баҳонасида промоутерлар билан гаплашиб олдим. Кейин Лас-Вегасда ва охири Лос-Анжелесга бориб, бокснинг энг машҳур промоутерлари билан гаплашдим, барча шартларини эшитиб, ўзимга энг маъқул бўлган «Мир бокса» «World of Boxing» промоутерлик компанияси билан шартнома имзоладим. Шу ўринда янги етишиб чиқаётган ёш спортчиларга маслаҳат. Агар сиз мана шундай профессионал шартномалар имзоламоқчи бўлсангиз, барча шартлари билан ўзингиз танишиб олинг. Чунки, бу ерда сизни чув туширишга, алдашга уринадиганлар жуда кўп бўлади. Яхшилаб ўрганиб олмасангиз, кейин панд еб қолишингиз мумкин.

Адаптацияга келадиган бўлсак, биз яшайдиган Лос-Анжелес иқлими Ўзбекистонга ўхшаб кетади. Ҳавоси иссиқ. Энг камида +20 даража бўлади. Айни кунларда иссиқлик +35, +40 даражагача чиқди. Тошкент билан 13 соатлик фарқи бор. Бошида уйқуга бироз қийналдим. Овқатлари ҳам албатта ўзимизнинг ош, қази мантиларга етмайди. Лекин ўша ерда ҳам овқатларига ўрганиб кетдик. Лос-Анжелесда ўзбекча овқатларга ўхшаб кетадиган ошхоналар бор, лекин ҳақиқий ўзбекча ресторанни учратмадим. Нью-Йоркда эса бошқача. У ерда жуда кўплаб ўзбекларни, ўзбек ошхоналарини кўриш мумкин. Жангга чиқишдан олдин у ерга бордик, ўзбекистонликлар билан кўришдик, миллий таомларимизни едик. Нокаутлар ўз-ўзидан келгани йўқ, ўша ерда истеъмол қилган ош сомсаларимиз бунга ёрдам берди деб ўйлайман.

Муроджон Аҳмадалиев: — Мени ҳам бир промоутерлик компаниясидан таклиф бўлганди. Аммо таклифлари менга маъқул бўлмаганди. Шундан кейин Шаҳрам ўзи шартнома тузаётган промоутерлик компаниясини таклиф қилди. У билан доим терма жамоаларда бирга тайёрланганмиз. Яқин ўртоқмиз. Бу мослашишим учун осон бўлишини ҳисобга олиб кейин уларнинг таклифига розилик билдирдим. Шаҳрам менга жуда катта ёрдам берди десам ҳам бўлади.

Ҳар бир жойда қийинчилик бўлади. Энг асосийси барчасига мослашиб ўрганиб олдик. Келажакда олдимизга мақсад қўйганмиз: чемпион бўламиз. Шаҳрам ҳам, мен ҳам камарларни ютамиз деган ниятимиз бор. Худо хоҳласа барчасига эришамиз.

— Нега айнан «Мир бокса» промоутерлик компаниясини танладингиз?

Шаҳрам Ғиёсов: — Айни вақтда бу компания «World of Boxing» номи остида собиқ боксчи Эвандер Ҳолифилднинг компанияси билан бирга ишламоқда. АҚШга борганимда жуда кўплаб таклифлар олдим. «Golden Boy», «Top Rank». Лекин мен энг маъқули айнан «World of Boxing» таклиф қилган шартнома бўлди. Чунки улар мен қўйган барча талабларни бажаришди. Барча шароитларни яратиб беришди. Ҳозирда менеджерим Вадим Карнилов билан биргаликда ишламоқдамиз. Унинг тавсиясига кўра, ҳам таклифга рози бўлдим. Бу компания ўз боксчиси учун пулни аямайди. Барча шароитларни яратиб беради. Ҳозир АҚШдаги промоутерлик компаниялари ичида рейтинги энг баланд промоутерлик компаниясига айланган. Ҳаттоки машҳур «Top Rank»дан айни вақтда рейтинги баланд.

— Тил борасида муаммолар бўлмаяптими? Машғулотлардан вақт йўқ дедингиз. Лекин шунга қарамай, мослашиш учун ҳам инглиз тили курсларига бормаяпсизми?

Шаҳрам Ғиёсов: — Мураббийларимизнинг инглизчада берадиган барча кўрсатмалари, тавсияларини тушунамиз. Бокс тилини ўрганиб бўлганмиз. Кўчада бироз қийнляпмиз, албатта. Лекин ресторанларда овқат буюртма қилишда, таксиларда манзилни тушунтира оляпмиз. Аммо бемалол мулоқотда ҳозирча муаммолар бор. Менеджеримиз ҳам инглиз тилини тўлиқ ўрганиш кераклигини айтди. Чунки интервьюларда ҳозирча таржимон ёрдам беряпти. Лекин боксда тезроқ кўтарилиш, мухлисларга ёқиш учун ҳам инглиз тилида эркин мулоқот қилиш керак.Эндиги сафар АҚШга борганимизда инглиз тили курсларига қатнашни ҳам режа қилганмиз.

— Олимпиада ўйинларида қатнашиш истаги борлигини айтдингиз. Бундай ҳолатда профессионал боксга ўтмай туриш керакмиди, балки... Профессионал боксдаги фаолиятингизга бу халақит қилмасмикан?

— 2016 йилги олимпиадада иккинчи ўринни олганимдан сўнг, ўзимга-ўзим сўз бергандим: мен Олимпиадани мағлубиятсиз тарк этмайман. Кейин жаҳон чемпиони бўлдим ва шундан сўнг ўзим учун янги чорловга эҳтиёж сездим. Ният қилдимки, АҚШга бориб Ўзбекистондаги барча камарларни ютиб, мутлақ чемпион бўлган спортчи бўлиш. Ҳозиргача бундай боксчи биздан чиқмаган. Буни уддалашни ният қилдим. 

Миллий олимпия қўмитаси президенти Умид Аҳмаджонов билан кўришганимда, улар менга ҳали олимпиада ўйинлари учун кераксан, деган гапни айтдилар. шундан сўнг мен ҳам розилик билдирдим ва олимпиада олтин медалини қўлга киритишга ваъда бердим. Спортчи учун энг асосий чўққи Осиё, Жаҳон ва олимпиада чемпионлиги бўлиши керак. Иккитасида олтин, биттасида кумуш медал ютдим. Худо хоҳласа, профессионал боксдаги промоутерларим рухсат беришса, олимпиадада ҳам қатнашиб, олтин медални қўлга киритиш ниятим бор.

— Муроджон, сизда ҳам шундай ниятлар борми? Кўпчиликнинг фикрича, ҳаваскор боксчилар ичида услуб жиҳатдан айнан сизни профессионал боксга энг тайёр деб ҳисоблашарди. Шундай ҳолатда ҳам қайтишингиз мумкинми?

Муроджон Аҳмадалиев: — Мен ҳам Умид Аҳмаджонов билан кўришдим. Улар менга Олимпиадада қатнашишни таклиф қилди. Агар промоутерларимиз рухсат берса, албатта қатнашамиз, деб ваъда бердим. Албатта ҳар бир спортчи учун Олимпиадада иштирок этиб, унда ғалаба қозониш энг катта орзу бўлади. Агар насиб қилган бўлса, унда иштирок этиб, олтин медални қўлга киритишга ҳаракат қиламиз.

Шаҳрам Ғиёсов: — Ўзи АҚШга борганимиздаёқ у тайёр бўлиб борганди. Масалан менда тезлик, техника яхшироқ бўлиши мумкин. Аммо зарба кучи бўйича профессионал боксчилардан орқадаман. Аммо Муроджон 20-25 жанг ўтказган профессионал боксчилар билан урушиб кўрди, уларнинг ҳеч биридан зарбаси кам эмас. Шунда мураббийларимиз ҳазиллашиб, «сен ўзи ҳаваскор боксдан келдингми, ё анчадан бери профессионал бокс билан шуғулланасанми?, дейишганди.

— «Кака». Нега айнан шу лақабни танлагансиз?

Муроджон Аҳмадалиев: — Ёшлигимдан футболга қизиқаман. Маҳаллада дўстларим билан кўп футбол ўйнардик. Дадам менга «Реал» Мадрид яримҳимоячиси Каканинг футболкасини олиб берганди. Ўша футболкада футбол ўйнардим. Бокс машғулотларига қатнашардим. Кейинчалик Чирчиқ олимпия захиралари коллежига ўқишга кирганимда ҳам ҳамма айтилиши осон бўлгани учун Кака деб чақиришни ўрганиб олишганди. Шундан буён Какаман. Ҳозирги кунда мураббийимиз Тони Диас Муроджоннинг қисқартмаси сифатида MJ деган никнеймни танлаб бердилар. Бу айтилишга ҳам осонроқ.

Шаҳрам Ғиёсов: — 2011-12 йилларгача бунинг асл исми Муроджон эканини билмаганман. Кака бўлса керак исми деб ўйлардим. Бир куни мураббийимиз Марат Галиевич, Муроджон, бир қадам олдинга чиқ, деб қолдилар. Шунда ҳайрон бўлдим, ким экан бу Муроджон деб. Қарасам бу чиқиб келяпти. Ия бу Кака-ку деб ҳайрон қолгандим.

— «Wonder Boy» тахаллусининг тарихи қандай бўлди?

— Биринчи жангимда 7 сониядаёқ рақибимни мағлуб этганимдан кейин мураббийларим менга, буни қандай қилдинг. Қандай мўъжиза бу деб айтишди ва шундай сўнг «Wonder Boy» «мўъжизакоор бола» деган номни танлаб беришди.

— Ўша жангдаги ғалабангиз турли гап-сўзларга сабаб бўлди. Ҳаттоки ижтимоий тармоқларда Шаҳрам ўзини пи-ар қилиш учун атайин шунақа рақиб танлади, деган топилди...
— Ўзим ҳам бундай гап сўзларни эшитдим албатта. Лекин аслида ундай эмас. Агар кўрган бўлсангиз, ўша жангда биринчи апперкот зарбам рақибга тегди. Шундай сўнг унинг жигарига урдим. Жангдан кейин шифокорлар ундан сўрашганида бошим айланиб, жигарим қаттиқ оғриқ сезди, деб айтибди.

— Кейинги режалар қанақа? Навбатдаги жангни қачон ўтказмоқчисизлар?

Муроджон Аҳмадалиев: — Июлда. Иккаламиз битта шоуда жанг қиламиз. Жанг ёки Лас-Вегасда, ёки Нью-Йоркда бўлиб ўтади.

Шаҳрам Ғиёсов: — Май охири, июннинг бошларида яна АҚШга учиб кетишни режалаштиряпмиз. Июль ойининг ўрталарида яна биргаликда битта шоуда жанг ўтказамиз.

Бир кун олдин ҳеч ким танимаган оддий бир йигитлар, битта мусобақа натижасида машҳур бўлиб кетишди. Интервьюлар, дастхатлар, мухлислар олқиши, суратга тушишлар... Бундай вазиятда юлдузлик касалига чалиниш ҳам мумкин. Юлдузлик касалига чалинмаган тақдирингизда ҳам қандайдир ўзгаришлар бўлади. Шундай вазиятда ҳаволаниб кетмасдан ўтиб олиш учун нималар қилиш мумкин?

— Рио олимпиадаси йўлланмасини қўлга киритгунимга қадар мени маҳаллам ва баъзи танишлардан бошқа ҳеч ким танимасди. Лекин Олимпиададан кейин барчаси ўзгариб кетди. Бизни аэропортда ажойиб тарзда кутиб олишди. Интервьюлар ҳар хил тадбирларга таклиф қила бошлашди. Кўчаларда таниб суратларга тушишга таклиф қилишарди. Бу биз учун кутилмаган ҳолат эди. Албатта бу ҳар бир спортчи учун орзу. Чунки ҳар бир спортчи, унинг ота-онаси ўғлим шундай ютуқларга эришса, телевизорларга чиқиб интервьюлар берса, деган орзуси бўлади. Худди шу ҳолат бўлаётганди.

Лекин истасангиз ҳам энди олдингидек бўла олмайсиз. Барибир ўзгаришингизга тўғри келади. Чунки сизни бирданига 10та жойга таклиф қилишади. Уларнинг биттасига бора олишингиз мумкин. Ёки йўқ дейишга, ёки ортга суришингизга тўғри келади. Шунақа вазиятларда бизни нотўғри тушунганлар бўлиши мумкин. Аммо, Худога шукр, ҳеч ким олдимизга келиб, Шаҳрам, ёки Муроджон юлдузлик касалига чалинибди, дейишмади.

Муроджон Аҳмадалиев: — Худди аэропортда кутиб олишганидек, Наманганда Чустда ҳам шундай кутиб олишлар бўлганди. Одамлар тўпланган. Ҳамма байроқларда чиққан. Албатта буларнинг барчаси одамга ёқимли бўлади. Шаҳрам айтганидек ҳар бир спортчининг ўз олдига қўйган мақсади бўлади. Ота-онаси фарзандининг муваффақиятини кўришни, уни ТВ қаршисида кўришни исташади. Элшод Расулов қўли синганида ҳам, Осиё чемпиони бўлганида онамга сўз бергандим: мен ҳам худди Элшод акадек муваффақиятларга эришаман, Ўзбекистон байроғини баландага кўтараман, дея. Худога шукрки, қайсидир маънода бўлсада, орзуимга эришдим. Мақсадим йўлида ҳаракат қилдим. Ҳозиргача мухлислар кўчада, тадбирларда кўриб қолишса, улар билан гаплашишга, суратга тушишга ҳаракат қиламиз. Имкон қадар ҳаммага бир хил муомалада бўламиз. Худога шукр, ҳаммаси жойида.

56 кгда Муроджон Аҳмадалиев битта чиқади. Ёки 69 кгда Шаҳрам Ғиёсов битта чиқади. Лекин ўртада 100лаб боксчилар маълум сабабларга кўра, боксни ташлаб юборишади. Бўлиши мумкин, кимдир ёшлар ўртасидаги мусобақада Шаҳрамни мағлубиятга учратган бўлиши мумкин. Лекин улар бугун спортда эмас. Умуман мана ҳақиқий профессионал спортчига айланиш босқичига кўплаб спортчиларнинг етиб кела олмаслигига сабаб нима?

Шаҳрам Ғиёсов: — Зўр савол бўлди. Анчадан буён бу масала ҳақида савол бўлмаганди. Ростдан ҳам, турли ёшдаги мусобақаларда биз ҳам кўп мағлубиятларга учраганмиз. Жуда кўплаб иқтидорли спортчилар билан дуч келганмиз. Лекин спортчи ўз олдига аниқ бир мақсад қўймаса, у кўзлаган ниятига ета олмайди. Агар спортчи ўзининг ён дафтарчасига келажакда чемпион бўламан. Энг катта совринларни ютаман деб, ёзмаса ва ҳар доим шуни эслаб турмаса у қанчалик иқтидорли бўлмасин, зўр спортчи бўла олмайди. Авваллари 64 кг вазнда рингга чиқардим ва Ўзбекистон чемпионатида Фазлиддин Ғоибназаров билан финалда дуч келиб қолганман. Икки дўстмиз, ҳеч қачон бир-биримизга қарши урушмаганмиз. Лекин бу сафар кимдир ютиши керак. Ким ғолиб чиқса, Олимпиадага йўлланма берувчи мусобақада қатнашиши керак эди. Жанг шу даражада бўлганки, ҳеч ким ғолиб кимлигини билмаган. Аммо Фазлиддиннинг тажрибаси устун келган ва уни қўлини баланд кўтаришганди. Ўшанда бўлди, олимпиадага бора олмайман. Боксни ташлайман деган фикр ҳам хаёлимга келди. Ўшанда яқинларим 69 кг вазнда ҳали йўлланма қўлга киритилмаганини айтишган ва шундай имкониятни синаб кўришим мумкинлигини айтишганди. Лекин у вазнда ҳам кучли спортчилар бор эди. Исроил Мадримов ҳам айнан шу вазнда рингга чиқарди. Бошида иккиланганман. Лекин ортга йўл йўқ эди. Аммо насиб қилган экан, бугунги даражага қадар етиб келдим. Агар ўшанда ота-онам, яқинларим менга далда бўлмаганда, қўллаб-қувватламаганда, спортни бутунлай ташлаб, бошқа иш билан шуғулланиб кетган бўлишим мумкин эди. Спортчи учун унинг энг яқин инсонларининг қўллаб-қувватлаши ҳам муҳим...

Интервьюнинг тўлиқ кўринишини KUN.UZ‘нинг YouTube‘даги саҳифаси орқали томоша қилишингиз мумкин.

Азамат Муродов суҳбатлашди.